Rozwód za porozumieniem stron: koszt, ile trwa i jak go przeprowadzić

Rozwód za porozumieniem stron to rozwód bez orzekania o winie, w którym małżonkowie zgadzają się co do rozwiązania małżeństwa i jego skutków. Orzeka go sąd okręgowy, opłata od pozwu wynosi 600 zł, a przy braku orzekania o winie sąd zwraca połowę, czyli 300 zł. Wyrok zwykle zapada na pierwszej rozprawie, a cała sprawa trwa najczęściej od 3 do 6 miesięcy.

Poniżej tłumaczymy, kiedy w ogóle można rozwieść się za porozumieniem, ile to realnie kosztuje, ile trwa, co zmieniają wspólne małoletnie dzieci i majątek oraz jak krok po kroku przygotować taki rozwód, żeby faktycznie zamknąć go na jednej rozprawie.

Co znaczy rozwód za porozumieniem stron

„Porozumienie stron" to potoczna nazwa, której nie znajdziesz w Kodeksie rodzinnym. W praktyce oznacza dwie rzeczy naraz: rozwód bez orzekania o winie oraz zgodę obojga małżonków co do najważniejszych kwestii, czyli opieki nad dziećmi, alimentów i kontaktów. Gdy oboje chcą się rozwieść i nie walczą o winę, sąd nie prowadzi długiego postępowania dowodowego, bo nie musi ustalać, kto rozbił małżeństwo.

Sąd i tak sprawdza jedno: czy nastąpił zupełny i trwały rozkład pożycia, czyli czy zniknęła więź uczuciowa, fizyczna i gospodarcza. Zgoda małżonków tego nie zastępuje, ale przy zgodnym stanowisku obu stron sąd przyjmuje rozkład bez drobiazgowego przesłuchiwania świadków. Dlatego rozwód za porozumieniem jest najszybszą drogą do wyroku.

Rozwód bez orzekania o winie: na zgodny wniosek

Sąd odstępuje od orzekania o winie tylko wtedy, gdy oboje małżonkowie o to wniosą. Wystarczy zgodny wniosek zawarty w pozwie i podtrzymany przez drugą stronę. Skutek jest podwójny: sprawa jest krótsza, a koszt niższy, bo sąd zwraca połowę opłaty od pozwu. Cena bywa argumentem, ale ważniejsze jest to, że nikt nie musi przed sądem udowadniać zdrad, awantur czy nałogów drugiej strony.

Ile kosztuje rozwód za porozumieniem stron

Opłata sądowa od pozwu o rozwód jest stała i wynosi 600 zł, niezależnie od tego, czy jest spór, czy zgoda. Różnica pojawia się na końcu: gdy sąd orzeka rozwód bez orzekania o winie, z urzędu zwraca powodowi połowę opłaty, czyli 300 zł, a drugą połowę tego zwrotu były małżonek co do zasady oddaje powodowi po połowie. W efekcie realny koszt sądowy takiego rozwodu to często około 150 zł na osobę.

Prawnik nie jest w rozwodzie obowiązkowy, ale przy rozwodzie za porozumieniem jego rola jest inna niż w sprawie o winę: nie walczy, tylko pilnuje, żeby pozew i porozumienie były tak napisane, by sąd nie miał powodu odsyłać sprawy na kolejny termin. Pełny rachunek wszystkich kosztów, także przy sporze o winę, rozpisaliśmy w tekście ile kosztuje rozwód.

Ile trwa rozwód za porozumieniem stron

Przy zgodnym rozwodzie bez małoletnich dzieci wyrok zapada najczęściej na pierwszej rozprawie, a od złożenia pozwu do prawomocnego wyroku mija zwykle od 3 do 6 miesięcy. Konkretny czas zależy głównie od obłożenia danego wydziału rodzinnego sądu okręgowego, a nie od samej sprawy. Dobrze przygotowany pozew z kompletem dokumentów skraca ten czas; braki formalne go wydłużają.

Na długość wpływają też dzieci. Gdy małżonkowie mają wspólne małoletnie dzieci, sąd musi w wyroku rozstrzygnąć o władzy rodzicielskiej, kontaktach i alimentach, więc nawet przy pełnej zgodzie rozprawa jest bardziej rozbudowana. Zgodne pisemne porozumienie rodzicielskie (tak zwany plan wychowawczy) potrafi jednak utrzymać całość na jednym terminie.

Rozwód za porozumieniem a dzieci i majątek

To dwa punkty, w których „porozumienie" najczęściej się sypie, jeśli nie zostanie dograne przed rozprawą. Warto rozstrzygnąć je zawczasu.

• Dzieci: sąd zawsze rozstrzyga o władzy rodzicielskiej, miejscu zamieszkania dziecka, kontaktach i alimentach. Zgodny plan wychowawczy przyspiesza sprawę, ale to sąd ocenia, czy jest zgodny z dobrem dziecka.
• Alimenty na dziecko: w wyroku rozwodowym sąd obowiązkowo orzeka o alimentach na wspólne małoletnie dzieci. Ile realnie zasądza, opisaliśmy w tekście o alimentach na dziecko.
• Podział majątku: nie trzeba go przeprowadzać w sprawie rozwodowej. Na zgodny wniosek sąd może podzielić majątek w wyroku rozwodowym, jeśli nie przedłuży to postępowania, ale częściej robi się to później, osobnym wnioskiem albo u notariusza.
• Nazwisko: powrót do nazwiska sprzed małżeństwa załatwia się nie w rozwodzie, lecz oświadczeniem w urzędzie stanu cywilnego w ciągu trzech miesięcy od uprawomocnienia wyroku.

Rozwód za porozumieniem stron krok po kroku

Cała droga jest prosta, o ile obie strony trzymają się ustaleń.

• 1. Ustalenia: małżonkowie uzgadniają brak orzekania o winie oraz kwestie dzieci, alimentów i kontaktów. Przy dzieciach warto spisać porozumienie rodzicielskie.
• 2. Pozew: jedna osoba (powód) składa pozew o rozwód bez orzekania o winie do sądu okręgowego właściwego dla ostatniego wspólnego miejsca zamieszkania, z wnioskiem o odstąpienie od orzekania o winie.
• 3. Opłata: 600 zł od pozwu, do zapłaty przy składaniu; przy braku orzekania o winie połowa wróci po wyroku.
• 4. Rozprawa: sąd przesłuchuje oboje małżonków. Przy zgodzie zwykle wystarcza jedna rozprawa.
• 5. Wyrok i uprawomocnienie: po ogłoszeniu wyroku biegnie 7 dni na ewentualną apelację; brak apelacji oznacza prawomocność i formalny koniec małżeństwa.

Czy będzie rozwód bez sądu? Zmiana od 2027 roku

Głośna reforma ma dopuścić rozwód poza sądem, przed kierownikiem urzędu stanu cywilnego, ale na dziś jeszcze nie obowiązuje. Zgodnie z projektem taki rozwód będzie możliwy najwcześniej od 1 stycznia 2027 roku i tylko dla par, które spełnią trzy warunki: zgoda obojga małżonków, brak wspólnych małoletnich dzieci i brak orzekania o winie. Procedura ma zakładać dwie wizyty w USC i 30-dniowy okres na przemyślenie decyzji.

Do czasu wejścia tych przepisów w życie rozwód, także ten za porozumieniem stron, orzeka wyłącznie sąd okręgowy. Warto o tym pamiętać, bo w sieci krąży sporo tekstów zapowiadających „rozwód u notariusza" jako rozwiązanie już dostępne. Nie jest.

Najczęstsze pytania

Ile kosztuje rozwód za porozumieniem stron?

Opłata od pozwu to 600 zł, ale przy rozwodzie bez orzekania o winie sąd zwraca połowę, czyli 300 zł, a zwrot dzieli się między małżonków. Realny koszt sądowy takiej sprawy to zwykle około 150 zł na osobę. Do tego dochodzi honorarium prawnika, jeśli się na niego zdecydujesz, które przy zgodnym rozwodzie jest najniższe.

Ile trwa rozwód za porozumieniem stron?

Najczęściej od 3 do 6 miesięcy od złożenia pozwu, a wyrok przy zgodzie stron zwykle zapada na pierwszej rozprawie. Czas zależy głównie od obłożenia sądu okręgowego. Wspólne małoletnie dzieci nieco wydłużają sprawę, bo sąd musi orzec o władzy rodzicielskiej, kontaktach i alimentach.

Czy przy rozwodzie za porozumieniem trzeba dzielić majątek?

Nie. Podział majątku nie jest warunkiem rozwodu. Na zgodny wniosek sąd może go przeprowadzić w wyroku rozwodowym, jeśli nie przedłuży to sprawy, ale zwykle robi się to później, osobnym postępowaniem albo umową u notariusza. Sam rozwód można zamknąć bez ruszania majątku.

Czy do rozwodu za porozumieniem potrzebny jest adwokat?

Nie ma takiego obowiązku. Przy pełnej zgodzie i braku dzieci wiele par przechodzi rozwód samodzielnie. Prawnik przydaje się, gdy są małoletnie dzieci, majątek do uzgodnienia albo gdy zależy Ci na tym, by zamknąć sprawę na jednej rozprawie i nie ryzykować kolejnych terminów przez błędy w pozwie.

Czy można się rozwieść u notariusza w 2026 roku?

Nie. W 2026 roku rozwód orzeka wyłącznie sąd okręgowy. Rozwód poza sądem, przed urzędnikiem stanu cywilnego, jest dopiero planowany i ma dotyczyć par bez wspólnych małoletnich dzieci najwcześniej od 1 stycznia 2027 roku. Do tego czasu każda para, także zgodna, przechodzi przez sąd.

Rozwód za porozumieniem to najspokojniejszy scenariusz, ale nawet on wymaga poprawnego pozwu i, przy dzieciach, przemyślanego porozumienia rodzicielskiego. Jeżeli chcesz, żeby ktoś przygotował dokumenty i przeprowadził sprawę na jednej rozprawie, zacznij od strony adwokat rozwodowy albo przejrzyj profile prawników od rozwodów i prawa rodzinnego: każdy wpis ma numer i izbę wprost z rejestru. Możesz też opisać swoją sprawę albo skorzystać z porady prawnej online.