Przejdź do treści
ZnanaKancelaria ZnanaKancelaria
ZnanaKancelaria ZnanaKancelaria
Znajdź prawnika Zaloguj się

Kontakty z dzieckiem: ustalenie, egzekucja i władza rodzicielska

Kontakty z dzieckiem ustala sąd rejonowy na wniosek rodzica, a opłata od wniosku to 100 zł. Kontakty są niezależne od alimentów i od władzy rodzicielskiej, więc zaległości jednego rodzica nie pozwalają drugiemu wstrzymać spotkań. Gdy orzeczenie nie jest wykonywane, prawo daje dwuetapową egzekucję kontaktów zakończoną nakazem zapłaty. Niżej tłumaczymy, czym ograniczenie praw rodzicielskich różni się od pozbawienia władzy rodzicielskiej.

67 450 prawników wykonujących zawód bez rejestracji

Wyszukiwanie i przeglądanie profili jest bezpłatne i bez limitu.

Rejestr na żywo

wpis do rejestru
De Rajmund Szymerowski, TOR/Adw/41 Adwokat Toruń Niezweryfikowany Rafał Sebastian Kuchta WAW/Adw/8481 Adwokat Warszawa Niezweryfikowany Zofia Anna Wojciechowska WAW/ADW/11101 Adwokat Warszawa Niezweryfikowany Karolina Zofia Pawlak-Litwińska WA-6969 Radca prawny Warszawa Niezweryfikowany Natalia Lener-Bobek KT4491 Radca prawny Katowice Niezweryfikowany Dominik Karkoszka WA-15209 Radca prawny Warszawa Niezweryfikowany

Prawdziwe wpisy z naszej bazy. Sprawy o kontakty prowadzą adwokaci i radcowie prawni od prawa rodzinnego; specjalizację prawnik wskazuje na swoim profilu.

100 zł Opłata od wniosku o kontakty
2 etapy Egzekucja kontaktów
Od razu Wykonalne zabezpieczenie kontaktów
500-2000 zł Typowy koszt opinii OZSS

Wniosek o ustalenie kontaktów składa się w wydziale rodzinnym sądu rejonowego właściwego dla miejsca zamieszkania dziecka. Opłata jest stała i wynosi 100 zł, tyle samo kosztuje każdy z dwóch wniosków egzekucyjnych. Jeśli sąd uzna badanie relacji za konieczne, powołuje biegłych z OZSS, a koszt opinii mieści się zwykle w przedziale od 500 do 2000 zł.

Sprawy i opłaty

Sprawy o kontakty z dzieckiem i opłaty sądowe

Kontakty to nie jedna sprawa, tylko kilka odrębnych postępowań, które mogą po sobie następować: najpierw ustalenie, potem ewentualna zmiana grafiku, a w razie potrzeby egzekucja. Każde z nich ma własną opłatę.

Rodzaj sprawy Opłata Gdzie i kiedy
Ustalenie kontaktów z dzieckiem 100 zł Sąd rejonowy, wydział rodzinny właściwy dla miejsca zamieszkania dziecka
Zmiana ustalonych kontaktów 100 zł Ten sam sąd; podstawą jest zmiana okoliczności, np. przeprowadzka lub wiek dziecka
Zabezpieczenie kontaktów na czas sprawy bez opłaty przy wniosku głównym Sąd prowadzący sprawę; postanowienie jest natychmiast wykonalne
Zagrożenie nakazaniem zapłaty (etap 1 egzekucji) 100 zł Sąd opiekuńczy, po prawomocnym orzeczeniu lub ugodzie o kontaktach
Nakazanie zapłaty sumy pieniężnej (etap 2) 100 zł Ten sam sąd, gdy mimo zagrożenia kontakty dalej nie dochodzą do skutku
Ograniczenie lub zakaz kontaktów 100 zł Sąd opiekuńczy; tylko gdy wymaga tego dobro dziecka

Jeśli rozstanie dopiero się zaczyna, kontakty zwykle reguluje się razem z rozwodem. Wtedy prowadzi je sąd okręgowy w wyroku rozwodowym, a szczegóły opisujemy na stronie o tym, kiedy potrzebny jest adwokat rozwodowy. Osobno biegnie sprawa o alimenty na dziecko.

Grafik

Jak sąd ustala harmonogram kontaktów

Sąd nie ma tabeli, z której odczytuje liczbę weekendów. Patrzy na wiek dziecka, jego plan dnia, odległość między domami rodziców, dotychczasową więź i to, czy rodzice potrafią się dogadać w bieżących sprawach. Im konkretniejszy grafik zaproponujesz, tym mniej pola do sporów zostanie później.

Dobre postanowienie o kontaktach opisuje godziny odbioru i powrotu, miejsce przekazania dziecka, podział świąt Bożego Narodzenia i Wielkanocy na lata parzyste i nieparzyste, tygodnie wakacji i ferii oraz to, kto zawozi i kto odbiera. Zapis „kontakty według ustaleń rodziców" wygląda pojednawczo, ale przy konflikcie jest bezużyteczny, bo komornik i sąd nie mają czego egzekwować.

Na czas trwania sprawy warto złożyć wniosek o zabezpieczenie kontaktów. Sąd rozpoznaje go szybko, a postanowienie jest natychmiast wykonalne, więc spotkania odbywają się już w trakcie postępowania, a nie dopiero po prawomocnym rozstrzygnięciu. To ma znaczenie, bo sprawa rodzinna z opinią biegłych potrafi trwać kilkanaście miesięcy.

Forma Kiedy stosowana
Kontakty co drugi weekend Najczęstszy model: od piątku po szkole do niedzieli wieczorem, z podziałem świąt i wakacji
Kontakty w dni powszednie Jedno lub dwa popołudnia w tygodniu, zwykle bez nocowania, przy dzieciach w wieku szkolnym
Opieka naprzemienna Dziecko mieszka u każdego rodzica przez porównywalny czas; wymaga dobrej komunikacji i bliskiego zamieszkania
Kontakty w obecności kuratora Stosowane, gdy sąd ma wątpliwości co do bezpieczeństwa dziecka lub relacja była przerwana na długo
Kontakty na odległość Rozmowy telefoniczne i wideo, orzekane obok spotkań, zwłaszcza gdy rodzic mieszka daleko

Krok po kroku

Utrudnianie kontaktów: co zrobić krok po kroku

Egzekucja kontaktów nie idzie przez komornika, tylko przez sąd opiekuńczy i jest dwuetapowa. Najpierw sąd grozi zapłatą, dopiero potem ją zasądza. Ta kolejność jest obowiązkowa, więc nie da się pominąć pierwszego kroku.

  1. Krok 01

    Dokumentuj każdą nieodbytą wizytę

    Data, godzina, miejsce, wiadomości od drugiego rodzica, świadkowie. Bez tego materiału sąd opiera się wyłącznie na słowie przeciwko słowu.

  2. Krok 02

    Wniosek o zagrożenie zapłatą

    Sąd zagraża nakazaniem zapłaty określonej kwoty za każde kolejne naruszenie. Opłata od wniosku wynosi 100 zł.

  3. Krok 03

    Wniosek o nakazanie zapłaty

    Jeśli mimo zagrożenia kontakty dalej nie dochodzą do skutku, sąd nakazuje zapłatę sumy za każde naruszenie, na Twoją rzecz.

  4. Krok 04

    Egzekucja postanowienia

    Prawomocne postanowienie o zapłacie ma klauzulę wykonalności z mocy prawa i trafia do komornika jak zwykły tytuł wykonawczy.

Wysokość sumy sąd dopasowuje do sytuacji majątkowej rodzica, który utrudnia kontakty. W prostych sprawach przy niskich dochodach bywa to 100 do 500 zł za każde naruszenie, przy zamożnym zobowiązanym kwoty sięgają tysiąca złotych i więcej. Chodzi o to, żeby zapłata realnie bolała, bo inaczej nie zmienia niczego.

Władza rodzicielska

Ograniczenie praw rodzicielskich i pozbawienie władzy rodzicielskiej a kontakty z dzieckiem

Kontakty i władza rodzicielska to dwie osobne sprawy, rozstrzygane osobnymi orzeczeniami. Art. 113 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego daje rodzicom i dziecku prawo oraz obowiązek utrzymywania kontaktów niezależnie od władzy rodzicielskiej. Rodzic pozbawiony władzy nadal ma więc prawo widywać dziecko, dopóki sąd nie ograniczy kontaktów odrębnym postanowieniem z art. 113[2] KRO albo ich nie zakaże na podstawie art. 113[3] KRO.

Warto od razu uporządkować nazewnictwo, bo to źródło większości nieporozumień w tych sprawach. Zwrot „prawa rodzicielskie” nie pada w Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym ani razu: w tekście jednolitym z 2026 roku wyrażenie „władzy rodzicielskiej” występuje 28 razy, a „praw rodzicielskich” zero razy. Ustawa zna wyłącznie władzę rodzicielską, a jej zawieszenie, ograniczenie i pozbawienie wymienia razem w art. 93 § 2 KRO. Potoczne „odebranie praw rodzicielskich” odpowiada więc pozbawieniu władzy rodzicielskiej z art. 111 KRO, a „ograniczenie praw rodzicielskich” najczęściej oznacza jedną z dwóch zupełnie różnych rzeczy opisanych niżej.

Instytucja Podstawa Kiedy sąd ją stosuje Wpływ na kontakty
Ograniczenie przy rodzicach żyjących osobno art. 107 § 2 KRO Rodzice żyją w rozłączeniu i nie mają porozumienia. Sąd powierza wykonywanie władzy jednemu z nich, ograniczając władzę drugiego do określonych obowiązków i uprawnień wobec osoby dziecka Nie odbiera kontaktów
Zarządzenia przy zagrożeniu dobra dziecka art. 109 KRO Dobro dziecka jest zagrożone. Katalog z § 2 obejmuje pracę z asystentem rodziny, zgodę sądu na określone czynności, nadzór kuratora, skierowanie do placówki oraz umieszczenie w pieczy zastępczej Nie odbiera kontaktów
Zawieszenie władzy rodzicielskiej art. 110 KRO Przemijająca przeszkoda w wykonywaniu władzy, na przykład długi pobyt w szpitalu lub za granicą. § 2 każe zawieszenie uchylić, gdy jego przyczyna odpadnie Nie odbiera kontaktów
Pozbawienie władzy rodzicielskiej art. 111 KRO Trwała przeszkoda, nadużywanie władzy albo rażące zaniedbywanie obowiązków. § 1a dodaje przypadek, gdy mimo udzielonej pomocy nie ustały przyczyny umieszczenia dziecka w pieczy zastępczej Nie odbiera kontaktów

Przesłanki przepisane z tekstu jednolitego Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, Dz.U. 2026 poz. 236. Kolumna o kontaktach oddaje art. 113 § 1 KRO: żadna z tych czterech instytucji nie odbiera prawa do kontaktów automatycznie.

Na czym polega ograniczenie władzy rodzicielskiej do współdecydowania o istotnych sprawach dziecka?

To rozstrzygnięcie z art. 107 § 2 KRO. Gdy rodzice żyją w rozłączeniu i nie przedstawili porozumienia, sąd może powierzyć wykonywanie władzy rodzicielskiej jednemu z nich, „ograniczając władzę rodzicielską drugiego do określonych obowiązków i uprawnień w stosunku do osoby dziecka”. Praktyka sądowa wylicza w takim postanowieniu sprawy, w których rodzic dalej współdecyduje, i sięga przy tym po pojęcie istotnych spraw dziecka z art. 97 § 2 KRO. Zwykle chodzi o wybór szkoły, leczenie, wyjazd za granicę i zmianę miejsca pobytu.

To ograniczenie nie jest karą i nie zakłada niczyjej winy. Wynika z tego, że dwoje rodziców mieszkających osobno nie może na bieżąco wspólnie prowadzić codziennych spraw dziecka. Zupełnie czym innym jest ograniczenie z art. 109 KRO, które sąd stosuje dopiero wtedy, gdy dobro dziecka jest zagrożone.

Kiedy sąd musi, a kiedy tylko może pozbawić władzy rodzicielskiej?

Art. 111 KRO stawia dwie różne poprzeczki w sąsiadujących paragrafach. W § 1 ustawodawca pisze, że sąd opiekuńczy „pozbawi” rodziców władzy rodzicielskiej, jeżeli nie może być ona wykonywana z powodu trwałej przeszkody albo jeżeli rodzice nadużywają władzy lub w sposób rażący zaniedbują swoje obowiązki. Stwierdzenie którejkolwiek z tych trzech przesłanek nie zostawia sądowi wyboru. W § 1a jest inaczej: sąd „może” pozbawić władzy, jeżeli mimo udzielonej pomocy nie ustały przyczyny umieszczenia dziecka w pieczy zastępczej, a w szczególności gdy rodzice trwale nie interesują się dzieckiem. Tu decyzja należy do uznania sądu.

Pozbawienie może dotknąć jednego rodzica albo oboje. Jeżeli traci je jedno z nich, art. 94 § 1 KRO przenosi pełnię władzy rodzicielskiej na drugie. Jeżeli żadnemu z rodziców władza nie przysługuje, art. 94 § 3 KRO nakazuje ustanowić dla dziecka opiekę. Zgodnie z art. 112 KRO pozbawienie i zawieszenie mogą być też orzeczone w samym wyroku rozwodowym, o czym piszemy szerzej na stronie dla osób szukających adwokata od rozwodu.

Czy pozbawienie praw rodzicielskich zwalnia z alimentów?

Nie zwalnia. Obowiązek alimentacyjny ma zupełnie inne źródło niż władza rodzicielska: art. 128 KRO obciąża nim krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo, a art. 133 § 1 KRO nakłada go na rodziców wobec dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie. Ani jeden, ani drugi przepis nie odwołuje się do władzy rodzicielskiej. Odebranie władzy nie zrywa pokrewieństwa, więc nie rusza ani alimentów, ani prawa dziecka do dziedziczenia po rodzicu. Wysokość świadczenia omawiamy przy sprawach alimentacyjnych.

Czy sąd może odebrać dziecko rodzicom z powodu biedy?

Nie. Art. 112[3] § 2 KRO mówi wprost, że umieszczenie dziecka w pieczy zastępczej wbrew woli rodziców wyłącznie z powodu ubóstwa jest niedopuszczalne. Ten sam przepis w § 1 stawia drugi warunek: po pieczę zastępczą można sięgnąć dopiero wtedy, gdy wcześniej zastosowane łagodniejsze środki z art. 109 § 2 pkt 1 do 4 KRO oraz formy pomocy rodzinie nie usunęły stanu zagrożenia dobra dziecka. Wyjątkiem jest sytuacja poważnego zagrożenia, w szczególności życia lub zdrowia dziecka, gdy pieczę trzeba zapewnić niezwłocznie.

Tryb i koszty

Wniosek o ograniczenie lub pozbawienie władzy rodzicielskiej: sąd, przebieg i opłaty

Wniosek składa się do sądu rejonowego właściwego dla miejsca zamieszkania dziecka, a opłata stała wynosi 100 zł. Sądem opiekuńczym jest sąd rodzinny (art. 568 KPC), a właściwość z art. 569 § 1 KPC jest wyłączna, więc nie można wybrać sobie wygodniejszego sądu. Opłatę 100 zł wyznacza art. 23 pkt 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych jako opłatę od wniosku o wszczęcie postępowania nieprocesowego.

Pozycja Kwota Podstawa
Opłata od wniosku o pozbawienie, ograniczenie, zawieszenie lub przywrócenie władzy 100 zł art. 23 pkt 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Opłata, gdy sąd wszczyna sprawę z urzędu brak art. 570 KPC; nie ma wniosku, więc nie ma od czego pobrać opłaty
Opłata od zażalenia w sprawie wszczętej z urzędu 100 zł art. 23 pkt 2 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Stawka minimalna pełnomocnika w sprawie o władzę rodzicielską 480 zł § 4 ust. 1 pkt 4 rozporządzeń o opłatach adwokackich i radcowskich
Stawka minimalna pełnomocnika w sprawie o kontakty nie ustalono wprost rozporządzenia nie wymieniają spraw o kontakty; § 20 każe przyjąć stawkę ze sprawy najbardziej zbliżonej

Stawka minimalna nie jest cennikiem obrony ani prowadzenia sprawy z wyboru. Wyznacza dolną granicę kosztów zasądzanych między uczestnikami i punkt odniesienia dla wynagrodzenia z urzędu; honorarium z umowy pełnomocnik ustala z klientem.

Czy można pozbawić praw rodzicielskich bez wiedzy drugiego rodzica?

Nie można. Art. 579 KPC wymaga, żeby postanowienie o powierzeniu wykonywania, ograniczeniu, zawieszeniu, pozbawieniu i przywróceniu władzy rodzicielskiej, a także o ustaleniu, ograniczeniu albo zakazaniu kontaktów, zapadło dopiero po przeprowadzeniu rozprawy. Sprawa nie kończy się więc na posiedzeniu niejawnym, a rodzic jest jej uczestnikiem i musi zostać zawiadomiony. Ta sama zasada obejmuje zmianę rozstrzygnięć zawartych w wyroku rozwodowym.

Od kiedy działa postanowienie o pozbawieniu władzy rodzicielskiej?

Dopiero od uprawomocnienia się, czyli po bezskutecznym upływie terminu na zażalenie albo po jego rozpoznaniu. To wyjątek, o który łatwo się potknąć: zasadą z art. 578 § 1 KPC jest, że postanowienia sądu opiekuńczego są skuteczne i wykonalne już z chwilą ogłoszenia. Art. 579 KPC odwraca ją dla spraw o władzę rodzicielską i o kontakty, zamykając zdaniem: „Postanowienia takie stają się skuteczne i wykonalne po uprawomocnieniu się”. Przez czas biegu zażalenia nic się formalnie nie zmienia.

Gdy postanowienie o pozbawieniu już się uprawomocni, art. 578 § 2 KPC każe sądowi w ciągu 7 dni przesłać je do właściwego ośrodka adopcyjnego prowadzącego wojewódzki bank danych o dzieciach oczekujących na przysposobienie. Sprawę w pierwszej instancji rozpoznaje jeden sędzia; skład z udziałem dwóch ławników art. 509 KPC rezerwuje dziś wyłącznie dla spraw o przysposobienie.

Kto może złożyć wniosek i skąd biorą się te sprawy?

Wniosek składa najczęściej drugi rodzic, ale krąg jest szerszy, bo art. 570 KPC pozwala sądowi opiekuńczemu wszcząć postępowanie z urzędu. Sygnał trafia do sądu od szkoły, ośrodka pomocy społecznej, policji lub kuratora. Osobną ścieżkę tworzy art. 579[1] § 3 KPC: sąd nie rzadziej niż raz na sześć miesięcy ocenia sytuację dziecka umieszczonego w pieczy zastępczej i jeżeli wymaga tego dobro dziecka, sam wszczyna sprawę o pozbawienie władzy rodzicielskiej rodziców.

Zanim sąd orzeknie, zwykle zbiera materiał o rodzinie. Art. 570[1] § 1 KPC pozwala mu zlecić kuratorowi sądowemu wywiad środowiskowy obejmujący warunki wychowawcze i życiowe dziecka, sytuację bytową rodziny, przebieg nauki, kontakty środowiskowe, stan zdrowia i znane w środowisku uzależnienia. W sprawach spornych dochodzi do tego opinia biegłych z OZSS, opisana wyżej razem z jej typowym kosztem.

Art. 109 do 112 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego

Ograniczenie praw rodzicielskich, pozbawienie i odebranie praw rodzicielskich: cztery różne środki

Kodeks nie zna jednego „odebrania praw rodzicielskich". Zna cztery środki o różnej sile, różnych przesłankach i różnej odwracalności, a sąd sięga po nie stopniowo. Potoczne „odebranie praw rodzicielskich" odpowiada zwykle pozbawieniu władzy rodzicielskiej z art. 111 KRO, ale bywa też używane na zarządzenie o umieszczeniu dziecka poza rodziną, które jest czym innym i nie odbiera władzy. Zanim napiszesz wniosek, ustal, o który środek Ci chodzi, bo sąd jest związany żądaniem tylko co do kierunku sprawy, a nie co do nazwy, jaką ją opiszesz.

Środek Przesłanka ustawowa Czy władza zostaje Podstawa
Zarządzenia przy zagrożeniu dobra dziecka Dobro dziecka jest zagrożone. Katalog z § 2 jest otwarty: od pracy z asystentem rodziny, przez nadzór kuratora, po umieszczenie w pieczy zastępczej Zostaje, zawężony jest tylko sposób jej wykonywania art. 109 § 1 i § 2 KRO
Zawieszenie władzy rodzicielskiej Przemijająca przeszkoda w wykonywaniu władzy, na przykład długi pobyt za granicą albo leczenie Zostaje, ale nie jest wykonywana. Sąd uchyla zawieszenie, gdy przyczyna odpadnie art. 110 § 1 i § 2 KRO
Pozbawienie władzy rodzicielskiej Trwała przeszkoda w wykonywaniu władzy, nadużywanie władzy rodzicielskiej albo rażące zaniedbywanie obowiązków wobec dziecka Nie zostaje. Sąd może przywrócić władzę, gdy przyczyna ustanie art. 111 § 1 i § 2 KRO
Pozbawienie po nieskutecznej pomocy Mimo udzielonej pomocy nie ustały przyczyny umieszczenia dziecka w pieczy zastępczej, w szczególności rodzice trwale nie interesują się dzieckiem Nie zostaje. To osobna podstawa, niezależna od tej z § 1 art. 111 § 1a KRO

Jak napisać wniosek o pozbawienie władzy rodzicielskiej?

Wniosek o pozbawienie władzy rodzicielskiej składa się do sądu rejonowego właściwego dla miejsca zamieszkania dziecka, płaci się 100 zł i wskazuje jedną z trzech przesłanek z art. 111 § 1 KRO: trwałą przeszkodę, nadużywanie władzy albo rażące zaniedbywanie obowiązków. Sam konflikt rodziców przesłanką nie jest. Wniosek musi opisywać fakty z datami, a nie ocenę drugiego rodzica.

Czym różni się wniosek o ograniczenie władzy rodzicielskiej od wniosku o pozbawienie?

Wniosek o ograniczenie władzy rodzicielskiej opiera się na art. 109 KRO i wystarczy do niego zagrożenie dobra dziecka, bez zarzucania rodzicowi winy. Wniosek o pozbawienie wymaga przesłanki z art. 111 § 1 i jest środkiem ostatecznym. Opłata jest w obu przypadkach ta sama, 100 zł, a sąd i tak może orzec środek łagodniejszy niż żądany.

Co oznacza nadużycie władzy rodzicielskiej?

Nadużycie władzy rodzicielskiej to wykonywanie jej wbrew dobru dziecka: przemoc, zmuszanie do pracy, wykorzystywanie majątku dziecka, uporczywe nastawianie go przeciwko drugiemu rodzicowi. Ustawa nie definiuje tego pojęcia, więc ocenia je sąd na tle konkretnych faktów. To jedna z trzech samodzielnych przesłanek pozbawienia władzy z art. 111 § 1 KRO.

Kiedy sąd odbiera prawa rodzicielskie ojcu albo matce?

Odebranie praw rodzicielskich, czyli pozbawienie władzy, może dotyczyć jednego rodzica albo obojga, bo art. 111 § 1 KRO wprost dopuszcza orzeczenie wobec jednego z nich. Sąd orzeka je także w wyroku rozwodowym, separacyjnym albo unieważniającym małżeństwo (art. 112 KRO), więc nie zawsze potrzebna jest osobna sprawa. Pozbawienie nie zwalnia z alimentów i samo z siebie nie odbiera prawa do kontaktów.

Sprawa o władzę rodzicielską zakłada, że ojcostwo jest już ustalone. Jeżeli spór dotyczy tego, kto w ogóle jest ojcem dziecka, najpierw idzie się inną drogą: terminy, opłaty i tryb rozkładamy przy zaprzeczeniu i sądowym ustaleniu ojcostwa. Alimenty biegną niezależnie od władzy rodzicielskiej i omawiamy je przy sprawach alimentacyjnych.

W Twoim mieście

Adwokat od kontaktów z dzieckiem w największych miastach

Sprawę prowadzi sąd właściwy dla miejsca zamieszkania dziecka, więc pełnomocnika najwygodniej wybrać z tego samego miasta. Wybierz miejscowość i przejdź do listy adwokatów oraz radców prawnych od prawa rodzinnego.

Częste pytania

Kontakty z dzieckiem: pytania, które zadajecie najczęściej

Jak ustalić kontakty z dzieckiem przez sąd?
Składasz wniosek o ustalenie kontaktów do wydziału rodzinnego sądu rejonowego właściwego dla miejsca zamieszkania dziecka i płacisz 100 zł opłaty stałej. We wniosku opisujesz proponowany grafik: weekendy, dni powszednie, święta, wakacje i ferie, sposób odbierania i odwożenia dziecka. Sąd może skierować rodziców do mediacji, a w spornych sprawach zasięgnąć opinii biegłych z OZSS.
Ile kosztuje sprawa o kontakty z dzieckiem?
Opłata sądowa od wniosku o ustalenie kontaktów wynosi 100 zł i tyle samo kosztuje każdy wniosek na etapie egzekucji kontaktów. Do tego dochodzi honorarium adwokata lub radcy prawnego, ustalane umownie, oraz ewentualny koszt opinii OZSS, zwykle od 500 do 2000 zł, gdy sąd uzna badanie za konieczne.
Co zrobić, gdy matka lub ojciec utrudnia kontakty z dzieckiem?
Najpierw dokumentujesz każdą nieodbytą wizytę: wiadomości, notatki z datami, świadków. Potem składasz wniosek o zagrożenie nakazaniem zapłaty sumy pieniężnej za każde naruszenie. Jeśli mimo takiego postanowienia kontakty dalej nie dochodzą do skutku, składasz drugi wniosek i sąd nakazuje zapłatę konkretnej kwoty na Twoją rzecz.
Czy można ograniczyć lub zakazać kontaktów z dzieckiem?
Tak, ale tylko wtedy, gdy wymaga tego dobro dziecka. Sąd może zarządzić kontakty w obecności kuratora lub drugiego rodzica, w określonym miejscu, bez zabierania dziecka poza miejsce zamieszkania, a w skrajnych przypadkach, na przykład przy przemocy lub uzależnieniu, zakazać kontaktów. Sam konflikt między rodzicami to za mało.
Czy brak alimentów pozwala nie wydać dziecka na kontakty?
Nie. Kontakty i alimenty to dwie niezależne sprawy. Zaległości alimentacyjne nie dają prawa do wstrzymania kontaktów, tak samo jak utrudnianie kontaktów nie zwalnia z płacenia alimentów. Uzależnianie jednego od drugiego działa na niekorzyść rodzica, który tak robi, gdy sąd ocenia postawę wychowawczą.
Czym różni się ograniczenie praw rodzicielskich od pozbawienia władzy rodzicielskiej?
Ograniczenie zostawia rodzicowi władzę rodzicielską i tylko zawęża sposób jej wykonywania, na przykład do współdecydowania o istotnych sprawach dziecka albo przez zarządzenia sądu z art. 109 KRO. Pozbawienie odbiera władzę w całości i sąd orzeka je wtedy, gdy zachodzi trwała przeszkoda, nadużywanie władzy albo rażące zaniedbywanie obowiązków (art. 111 § 1 KRO). Ograniczenie bywa środkiem czasowym, pozbawienie jest środkiem ostatecznym.
Czy pozbawienie praw rodzicielskich zwalnia z alimentów?
Nie. Obowiązek alimentacyjny wynika z pokrewieństwa, a nie z władzy rodzicielskiej: art. 128 KRO obciąża nim krewnych w linii prostej, a art. 133 § 1 KRO nakłada go na rodziców wobec dziecka, które nie utrzyma się samodzielnie. Rodzic pozbawiony władzy rodzicielskiej płaci alimenty dokładnie tak samo jak przedtem, a dziecko nadal po nim dziedziczy.
Czy pozbawienie władzy rodzicielskiej odbiera prawo do kontaktów z dzieckiem?
Nie, samo z siebie nie odbiera. Art. 113 § 1 KRO daje rodzicom i dziecku prawo oraz obowiązek utrzymywania kontaktów niezależnie od władzy rodzicielskiej. Żeby ograniczyć spotkania, sąd musi wydać osobne rozstrzygnięcie z art. 113[2] KRO, a żeby ich zakazać, sięgnąć po art. 113[3] KRO. To dwie odrębne sprawy i dwa odrębne orzeczenia.
Czy można pozbawić praw rodzicielskich bez wiedzy ojca?
Nie. Art. 579 KPC pozwala wydać postanowienie o pozbawieniu, ograniczeniu, zawieszeniu i przywróceniu władzy rodzicielskiej dopiero po przeprowadzeniu rozprawy, więc sprawa nie może zakończyć się na posiedzeniu niejawnym. Ten sam przepis odracza skutek orzeczenia do uprawomocnienia się, czyli do upływu terminu na zażalenie. Ojciec jest uczestnikiem postępowania i sąd musi go zawiadomić.
Czy można przywrócić władzę rodzicielską?
Tak. Art. 111 § 2 KRO pozwala sądowi opiekuńczemu przywrócić władzę rodzicielską, gdy ustanie przyczyna, która była podstawą jej odebrania. Sprawa toczy się w tym samym trybie co pozbawienie: wniosek do sądu rejonowego, opłata 100 zł i obowiązkowa rozprawa z art. 579 KPC. Przy zawieszeniu jest jeszcze prościej, bo art. 110 § 2 KRO każe je uchylić, gdy przyczyna odpadnie.
Czy kontakty z dzieckiem przysługują dziadkom?
Tak. Prawo do kontaktów z dzieckiem mają nie tylko rodzice, ale też rodzeństwo, dziadkowie, powinowaci w linii prostej oraz inne osoby, które przez dłuższy czas sprawowały nad dzieckiem pieczę. Dziadkowie składają taki sam wniosek do sądu rejonowego i płacą tę samą opłatę 100 zł.

Tekst ma charakter informacyjny i nie jest poradą prawną. Każda sprawa rodzinna wygląda inaczej, a sąd zawsze orzeka według dobra konkretnego dziecka; plan działania omów z adwokatem lub radcą prawnym. Praktyczne kroki przy blokowaniu spotkań opisujemy we wpisie o tym, co zrobić, gdy dochodzi do utrudniania kontaktów z dzieckiem, a warunki naprzemiennego modelu we wpisie o tym, kiedy sąd orzeka opiekę naprzemienną.

Stan prawny sprawdzony w tekstach jednolitych ogłoszonych w Dzienniku Ustaw: Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz.U. 2026 poz. 236), Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. 2026 poz. 468), ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. 2025 poz. 1228) oraz rozporządzenia o opłatach za czynności adwokackie (Dz.U. 2026 poz. 215) i radcowskie (Dz.U. 2026 poz. 118).

Znajdź adwokata od kontaktów z dzieckiem

67 450 adwokatów i radców prawnych z rejestrów, z numerem wpisu do sprawdzenia. Opisz swoją sytuację, a pokażemy prawników od prawa rodzinnego w Twoim mieście.

Opisz swoją sprawę Przeglądaj rejestr
Opisz swoją sprawę