Przejdź do treści
ZnanaKancelaria ZnanaKancelaria
ZnanaKancelaria ZnanaKancelaria
Znajdź prawnika Zaloguj się

Kredyty frankowe: sprawy frankowe, kancelaria frankowa i unieważnienie umowy

W sprawie frankowej sąd stwierdza nieważność umowy kredytu z powodu niedozwolonych klauzul przeliczeniowych, a strony zwracają sobie świadczenia: kredytobiorca odzyskuje wpłacone raty, bank sam wypłacony kapitał. Opłata od pozwu wynosi 1 000 zł, a prawomocne zakończenie sprawy zajmuje zwykle od 2,5 do 4 lat.

67 450 prawników wykonujących zawód bez rejestracji

Wyszukiwanie i przeglądanie profili jest bezpłatne i bez limitu.

Rejestr na żywo

wpis do rejestru
De Rajmund Szymerowski, TOR/Adw/41 Adwokat Toruń Niezweryfikowany Rafał Sebastian Kuchta WAW/Adw/8481 Adwokat Warszawa Niezweryfikowany Zofia Anna Wojciechowska WAW/ADW/11101 Adwokat Warszawa Niezweryfikowany Karolina Zofia Pawlak-Litwińska WA-6969 Radca prawny Warszawa Niezweryfikowany Natalia Lener-Bobek KT4491 Radca prawny Katowice Niezweryfikowany Dominik Karkoszka WA-15209 Radca prawny Warszawa Niezweryfikowany

Prawdziwe wpisy z naszej bazy. Sprawy frankowe prowadzą adwokaci i radcowie prawni od prawa bankowego i ochrony konsumenta; specjalizację prawnik wskazuje na swoim profilu.

1 000 zł Opłata od pozwu konsumenta
12 do 24 mies. Wyrok pierwszej instancji
2,5 do 4 lat Prawomocne zakończenie sprawy
0 zł Wynagrodzenie banku za kapitał

Opłata od pozwu konsumenta przeciwko bankowi jest stała i wynosi 1 000 zł, gdy wartość przedmiotu sporu przekracza 20 000 zł. Wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE w sprawie C-520/21 przesądził, że po unieważnieniu umowy bankowi nie należy się wynagrodzenie za korzystanie z kapitału, a uchwała pełnego składu Izby Cywilnej Sądu Najwyższego III CZP 25/22 potwierdziła rozliczenie według teorii dwóch kondykcji, czyli dwóch osobnych roszczeń.

Przebieg sprawy

Sprawa frankowa krok po kroku: etapy i czas trwania

Proces przeciwko bankowi ma powtarzalny przebieg, a największą różnicę w czasie robi obciążenie konkretnego sądu. Poniżej etapy, które przechodzi typowa sprawa frankowa, wraz z tym, co dzieje się na każdym z nich. Terminy są orientacyjne i zależą od wydziału oraz od tego, czy bank się odwoła.

Etap Co się dzieje Ile trwa
Analiza umowy i wyliczenie roszczenia Prawnik sprawdza klauzule przeliczeniowe i liczy, ile wpłacono ponad kapitał Od kilku dni do 3 tygodni
Zaświadczenia z banku i reklamacja Wniosek o historię spłat i zaświadczenie o wysokości rat, wezwanie do zapłaty Zwykle 30 dni po stronie banku
Pozew i wniosek o zabezpieczenie Złożenie pozwu, opłata 1 000 zł, wniosek o wstrzymanie płatności rat na czas procesu Zabezpieczenie zwykle w 1 do 3 miesięcy
Postępowanie w pierwszej instancji Odpowiedź banku, przesłuchanie kredytobiorcy, ewentualna opinia biegłego, wyrok Zwykle 12 do 24 miesięcy
Apelacja banku Rozpoznanie sprawy przez sąd drugiej instancji, wyrok prawomocny Łącznie zwykle 2,5 do 4 lat od pozwu
Rozliczenie i wykreślenie hipoteki Wzajemne rozliczenie z bankiem, zwrot kosztów procesu, wykreślenie hipoteki z księgi Kilka tygodni do kilku miesięcy

Na czas procesu sąd może udzielić zabezpieczenia i wstrzymać obowiązek płacenia rat. To jeden z powodów, dla których warto złożyć pozew wcześniej niż później, zwłaszcza przy kredycie, który wciąż jest spłacany.

Co daje wygrana

Unieważnienie umowy, odfrankowienie i ugoda z bankiem

Sprawy frankowe kończą się dziś najczęściej stwierdzeniem nieważności całej umowy. Sąd uznaje, że klauzule przeliczające kredyt po kursie ustalanym jednostronnie przez bank są niedozwolone, a bez nich umowa nie może dalej obowiązywać. Skutek jest prosty w opisie i duży w pieniądzu: kredyt przestaje istnieć, a strony zwracają sobie to, co świadczyły.

Rzadszym wariantem jest odfrankowienie, czyli utrzymanie umowy w mocy z usunięciem samego mechanizmu waloryzacji. Kredyt zostaje wtedy przeliczony tak, jakby od początku był złotowy, przy zachowaniu dotychczasowego oprocentowania. Ten kierunek pojawia się głównie tam, gdzie kredytobiorca sam woli zachować umowę.

Osobną ścieżką są ugody proponowane przez banki. Kończą sprawę szybko i bez ryzyka procesu, ale zwykle sprowadzają się do przewalutowania kredytu na złote, a nie do zwrotu wszystkich wpłaconych rat. Zanim podpiszesz cokolwiek, warto zestawić kwotę z ugody z tym, co realnie daje wygrany proces w Twojej umowie.

Sprawy frankowe należą do sporów konsumenckich z bankiem i sąsiadują z tematyką zadłużenia. Jeśli problemem jest nie tyle kurs, co niemożność spłaty zobowiązań, odrębną drogą pozostaje upadłość konsumencka.

Jak wybrać

Adwokat frankowy: na co patrzeć

  • Czynny wpis: adwokat lub radca prawny ze statusem „wykonuje zawód", z numerem wpisu do sprawdzenia w NRA lub KIRP.
  • Prawomocne wyroki, nie obietnice: pytaj o sprawy zakończone prawomocnie przeciwko Twojemu bankowi, a nie o samą liczbę pozwów.
  • Jasny model wynagrodzenia: ile wynosi opłata wstępna, jak liczona jest premia za sukces i co obejmuje przy apelacji.
  • Kto prowadzi sprawę: czy pełnomocnikiem jest adwokat lub radca prawny, czy sprawę obsługuje pośrednik odsprzedający zlecenia.
  • Wniosek o zabezpieczenie: czy kancelaria od razu wnosi o wstrzymanie płatności rat na czas procesu.

Pierwszą analizę umowy da się przeprowadzić zdalnie: zobacz porady prawne online.

Wybór pełnomocnika

Kancelaria frankowa: jak wybrać i jak rozliczyć honorarium

Kancelaria frankowa to po prostu kancelaria adwokacka lub radcowska, która prowadzi spory konsumentów z bankami o kredyty waloryzowane kursem waluty obcej. Żaden przepis nie chroni tej nazwy ani nie tworzy osobnej specjalizacji, więc jedyne twarde kryterium, jakie masz do dyspozycji, to czynny wpis pełnomocnika na listę adwokatów lub radców prawnych oraz treść umowy, którą podpisujesz.

Najlepsza kancelaria frankowa: po czym ją poznać?

Nie istnieje żaden urzędowy ranking kancelarii frankowych i nikt takiej listy nie prowadzi. Zamiast szukać rankingu, sprawdź cztery rzeczy przy konkretnej kancelarii: kto podpisze pozew, ile spraw przeciwko Twojemu bankowi zakończyła prawomocnie, czy od razu wnosi o wstrzymanie płatności rat i co dokładnie obejmuje honorarium, gdy bank złoży apelację. Nazwiska pełnomocnika i jego numeru wpisu nie da się podrobić, bo jedno i drugie sprawdzisz w rejestrze izby.

Kancelaria frankowa: opinie w internecie

Opinie o kancelariach frankowych bywają najsłabszym źródłem, jakie można wybrać, bo w tej niszy prowadzi się je najintensywniej. Znacznie więcej powie Ci sam status wpisu i to, czy osoba podpisana pod umową jest tą samą osobą, która stanie na rozprawie. Adwokat i radca prawny odpowiadają zawodowo i dyscyplinarnie za prowadzenie sprawy, a podmiot bez tego wpisu nie odpowiada tak samo. Dlatego zaczynamy od rejestru, a nie od gwiazdek.

Cztery modele rozliczenia z kancelarią

Stawek w sprawach frankowych nikt nie publikuje, bo honorarium jest przedmiotem swobodnej umowy i zależy od wartości sporu. Powtarzalne są za to konstrukcje rozliczenia, a różnią się one przede wszystkim tym, po czyjej stronie leży ryzyko przegranej.

Model Kiedy płacisz Po czyjej stronie ryzyko Kiedy ma sens
Opłata wstępna plus premia za sukces Część przy podpisaniu umowy, reszta po prawomocnym wyroku Dzielone: kancelaria zarabia głównie wtedy, gdy wygrasz Najczęstszy układ w sprawach frankowych
Ryczałt za prowadzenie sprawy Stała kwota, zwykle w ratach w trakcie postępowania Po Twojej stronie: płacisz tyle samo przy wygranej i przegranej Gdy chcesz z góry znać pełny koszt
Wyłącznie premia za sukces Zero na starcie, procent od korzyści po wyroku Po stronie kancelarii, dlatego procent bywa wyraźnie wyższy Gdy nie chcesz finansować procesu z bieżących pieniędzy
Umowa z pośrednikiem lub spółką skupującą roszczenia Zależnie od umowy, czasem przez sprzedaż wierzytelności Sprawę prowadzi kto inny niż podmiot, z którym podpisujesz umowę Wymaga sprawdzenia, kto będzie pełnomocnikiem w sądzie

Kancelaria frankowa a pośrednik: kto naprawdę prowadzi sprawę

W sprawach frankowych działają też podmioty, które nie są kancelariami: spółki odszkodowawcze zbierające zlecenia i firmy skupujące roszczenia od kredytobiorców. Ustawodawca dostrzegł to zjawisko wprost. Art. 18 ust. 2 ustawy z 9 marca 2023 roku przesądza, że przelew wierzytelności z umowy kredytu frankowego nie zmienia właściwości sądu, a pozew musi wskazywać miejsce zamieszkania konsumenta. Zanim podpiszesz cokolwiek, zapytaj wprost o imię, nazwisko i numer wpisu pełnomocnika, który stanie przed sądem, i sprawdź go w rejestrze.

Jeżeli problemem jest nie tyle sama umowa frankowa, co zawyżone koszty innego kredytu konsumenckiego, osobną drogą pozostaje sankcja kredytu darmowego. Gdy z kolei to bank pierwszy skieruje sprawę do sądu, liczy się termin na sprzeciw od nakazu zapłaty.

Koszty

Ile kosztuje sprawa frankowa

Koszt sprawy frankowej po stronie sądu jest stały i wynosi 1 000 zł opłaty od pozwu plus 17 zł od pełnomocnictwa. Zmienna jest tylko umowa z kancelarią. Bez przepisu szczególnego opłata wynosiłaby 5 procent wartości sporu, więc przy roszczeniu o 400 000 zł byłoby to 20 000 zł zamiast tysiąca. Ustawa celowo zdejmuje tę barierę z konsumenta.

Pozycja Ile Kto płaci Podstawa
Opłata sądowa od pozwu 1 000 zł Kredytobiorca przy składaniu pozwu art. 13a ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Opłata skarbowa od pełnomocnictwa 17 zł Kredytobiorca, od każdego pełnomocnika ustawa o opłacie skarbowej
Zaliczka na opinię biegłego Ustala sąd Strona, która wnosi o dowód, jeśli sąd go dopuści art. 130[4] Kodeksu postępowania cywilnego
Honorarium kancelarii Z umowy Kredytobiorca, według wybranego modelu rozliczenia swobodna umowa z adwokatem lub radcą prawnym
Koszty zastępstwa zwracane po wygranej 10 800 zł Bank, przy wartości sporu od 200 tys. do 2 mln zł § 2 pkt 7 rozporządzenia o opłatach za czynności adwokackie

Ostatni wiersz jest tym, o którym rynek mówi najrzadziej, a dotyczy pieniędzy, które wracają. Po wygranej bank zwraca koszty procesu, w tym koszty zastępstwa procesowego liczone według stawek z rozporządzenia. Przy wartości przedmiotu sporu od 200 000 zł do 2 000 000 zł, czyli w typowej sprawie frankowej, stawka minimalna wynosi 10 800 zł.

Wstrzymanie spłaty rat na czas procesu

To najczęstszy powód, dla którego warto złożyć pozew wcześniej. Sąd może udzielić zabezpieczenia i wstrzymać obowiązek płacenia rat na czas postępowania, ale robi to na wniosek, a nie z urzędu. Trzeba uprawdopodobnić roszczenie oraz interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia, czyli przesłanki z art. 730[1] § 1 Kodeksu postępowania cywilnego.

Warto wiedzieć, czego tu nie ma. Kodeks zna domniemanie interesu prawnego, ale ustanowił je w art. 730[1] § 2[1] wyłącznie dla wierzyciela z transakcji handlowej. Dla kredytobiorcy frankowego takiego domniemania w ustawie nie ma i praktyka sądów wypracowała je sama: wnioski uwzględniane są najczęściej wtedy, gdy suma wpłaconych rat przekroczyła już kwotę wypłaconego kapitału. Kierunek wsparł wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE w sprawie C-287/22 z 15 czerwca 2023 roku, w którym Trybunał uznał, że odmowa zabezpieczenia nie może pozbawiać przyszłego wyroku skuteczności.

Orzecznictwo

Wyrok TSUE dla frankowiczów i uchwała Sądu Najwyższego

Dla frankowiczów najważniejsze są trzy rozstrzygnięcia: dwa wyroki TSUE z 15 czerwca 2023 roku i uchwała pełnego składu Izby Cywilnej Sądu Najwyższego z 25 kwietnia 2024 roku. Pierwsze przesądziły, czego bank nie może żądać po unieważnieniu umowy i że sąd nie może odmawiać zabezpieczenia, drugie ujednoliciło sposób rozliczenia stron.

Sygnatura Data Co z tego wynika dla kredytobiorcy
TSUE C-520/21 15 czerwca 2023 Bank M. (Skutki uznania umowy za nieważną). Bank nie może żądać od konsumenta niczego ponad zwrot wypłaconego kapitału i odsetki za zwłokę. Konsumentowi Trybunał takiej blokady nie postawił, a ocenę jego dalej idących roszczeń zostawił sądowi krajowemu.
TSUE C-287/22 15 czerwca 2023 Getin Noble Bank. Sąd nie może odmawiać zabezpieczenia w sposób, który pozbawia przyszły wyrok skuteczności. To orzeczenie stoi za wnioskami o wstrzymanie płatności rat na czas procesu.
SN III CZP 25/22 25 kwietnia 2024 Uchwała pełnego składu Izby Cywilnej, moc zasady prawnej. Niedozwolonej klauzuli kursowej nie zastępuje się innym kursem, a bez niej umowa nie wiąże w pozostałym zakresie. Każda strona ma własne roszczenie o zwrot świadczenia i żadnej nie należy się wynagrodzenie za korzystanie z pieniędzy drugiej strony.

Czego rynek nie dopowiada o wyroku C-520/21

Wyrok w sprawie Bank M. streszcza się zwykle jednym zdaniem: bankowi nie należy się wynagrodzenie za korzystanie z kapitału. To prawda, ale tylko połowa rozstrzygnięcia. Trybunał orzekł symetrycznie w jedną stronę i niesymetrycznie w drugą: dyrektywa 93/13 stoi na przeszkodzie roszczeniom banku wykraczającym poza zwrot kapitału i odsetki za zwłokę, natomiast nie stoi na przeszkodzie temu, by z rekompensatą wykraczającą poza zwrot rat wystąpił konsument. Ocenę takiego żądania Trybunał zostawił sądowi krajowemu, każąc mu badać proporcjonalność. Powodem tej asymetrii jest skutek odstraszający: to bank wprowadził do umowy niedozwolony warunek i nie może na tym zarobić.

Kredyty frankowe w poszczególnych bankach

Kredyty indeksowane i denominowane do franka sprzedawało w Polsce kilkanaście instytucji, między innymi PKO BP wraz z przejętą Nordeą, Bank Millennium, mBank, Getin Noble Bank, Raiffeisen z portfelem dawnego Polbanku, Deutsche Bank Polska, Bank BPH, Santander Bank Polska po dawnym Kredyt Banku oraz BOŚ. Wzorce umów różnią się między bankami i to od ich treści zależy, jakie klauzule podważa pozew, dlatego analiza zawsze dotyczy Twojej konkretnej umowy, a nie banku jako takiego.

Osobno wygląda sytuacja klientów Getin Noble Banku. Sąd ogłosił upadłość tego banku postanowieniem z 20 lipca 2023 roku w sprawie o sygnaturze WA1M/GU/188/2023, wyznaczając syndyka Marcina Kubiczka, a termin na zgłoszenie wierzytelności upłynął 19 sierpnia 2023 roku. Roszczenia pieniężne przechodzą wtedy przez postępowanie upadłościowe, a nie przez zwykły pozew o zapłatę, więc ta grupa kredytobiorców potrzebuje indywidualnej oceny prawnika najbardziej.

W Twoim mieście

Kancelaria frankowa w największych miastach

Sprawę frankową rozpoznaje wyłącznie sąd miejsca zamieszkania kredytobiorcy. Nie jest to wybór ani zwyczaj, tylko przepis: art. 18 ust. 1 ustawy z 9 marca 2023 roku o zmianie Kodeksu postępowania cywilnego obowiązuje przez pięć lat od 15 kwietnia 2023 roku, czyli do 15 kwietnia 2028 roku.

Reguła ta zamknęła rozdział, w którym sprawy z całej Polski trafiały do jednego wydziału w Warszawie, i dotyczy każdego powództwa konsumenta o roszczenie związane z zawarciem umowy kredytu waloryzowanego, denominowanego lub indeksowanego do waluty obcej, łącznie z żądaniem ustalenia nieważności i zwrotu świadczeń. Praktyczny wniosek dla Ciebie jest prosty: pełnomocnik będzie chodził do sądu w Twoim mieście, więc tam też najwygodniej go szukać. Wybierz miasto i przejdź do listy adwokatów oraz radców prawnych prowadzących sprawy frankowe.

Częste pytania

Kredyty frankowe: pytania, które zadajecie najczęściej

Na czym polega unieważnienie kredytu we frankach?
Sąd stwierdza, że umowa kredytu jest nieważna, bo zawierała niedozwolone klauzule przeliczeniowe, których nie da się z niej usunąć. Wtedy strony zwracają sobie to, co świadczyły: kredytobiorca odzyskuje wszystkie wpłacone raty i opłaty, a bank otrzymuje zwrot wypłaconego kapitału. Kredyt przestaje istnieć, a hipoteka podlega wykreśleniu z księgi wieczystej.
Ile trwa sprawa frankowa?
Wyrok pierwszej instancji zapada zwykle po 12 do 24 miesiącach od wniesienia pozwu, choć w mniej obciążonych sądach bywa szybciej. Jeśli bank złoży apelację, prawomocne zakończenie sprawy następuje najczęściej po 2,5 do 4 lat. Czas zależy głównie od sądu, liczby świadków i tego, czy potrzebna jest opinia biegłego.
Ile kosztuje pozew frankowy?
Opłata sądowa od pozwu konsumenta przeciwko bankowi jest stała i wynosi 1 000 zł, gdy wartość przedmiotu sporu przekracza 20 000 zł. Do tego dochodzi honorarium kancelarii, zwykle złożone z opłaty wstępnej i premii za sukces, oraz 17 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Po wygranej bank zwraca koszty procesu.
Czy bank może żądać wynagrodzenia za korzystanie z kapitału?
Nie. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku C-520/21 z 15 czerwca 2023 roku przesądził, że po unieważnieniu umowy bank nie może domagać się od konsumenta wynagrodzenia za korzystanie z kapitału. Bankowi przysługuje zwrot samego wypłaconego kapitału, a spory dotyczą dziś głównie waloryzacji i terminów przedawnienia.
Ugoda z bankiem czy pozew: co się bardziej opłaca?
Ugoda kończy sprawę w kilka tygodni i usuwa ryzyko procesu, ale zwykle daje wyraźnie mniej niż wygrana w sądzie, bo bank proponuje przewalutowanie na złote zamiast zwrotu wszystkich rat. Pozew trwa dłużej, za to przy unieważnieniu umowa znika w całości. Przed podpisaniem ugody warto policzyć obie ścieżki z prawnikiem.
Jak wybrać kancelarię frankową?
Sprawdź trzy rzeczy: czy pełnomocnikiem będzie adwokat albo radca prawny z czynnym wpisem w rejestrze NRA lub KIRP, czy kancelaria pokaże sprawy zakończone prawomocnie przeciwko Twojemu bankowi, i czy umowa jasno opisuje honorarium przy wygranej, przegranej i apelacji. Numer wpisu zweryfikujesz w rejestrze w kilkanaście sekund.
Który sąd rozpoznaje sprawy frankowe?
Sąd miejsca zamieszkania kredytobiorcy, i to wyłącznie on. Tak stanowi art. 18 ust. 1 ustawy z 9 marca 2023 roku, który obowiązuje przez pięć lat od 15 kwietnia 2023 roku, czyli do 15 kwietnia 2028 roku. Sprzedaż roszczenia innemu podmiotowi tej właściwości nie zmienia.
Czy sąd wstrzyma spłatę rat na czas procesu?
Może to zrobić, udzielając zabezpieczenia, ale nie dzieje się to automatycznie. Trzeba złożyć wniosek i uprawdopodobnić roszczenie oraz interes prawny, czyli przesłanki z art. 730[1] Kodeksu postępowania cywilnego. W sprawach frankowych sądy przychylają się do wniosku najczęściej wtedy, gdy suma wpłaconych rat przekroczyła już wypłacony kapitał.
Kiedy przedawniają się roszczenia z kredytu frankowego?
Roszczenie o zwrot nienależnego świadczenia przedawnia się po sześciu latach, a koniec terminu przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego (art. 118 Kodeksu cywilnego). Spór dotyczy nie długości terminu, tylko dnia, od którego biegnie, bo zależy on od momentu świadomej decyzji konsumenta. To pytanie do prawnika przy konkretnej umowie.
Co z kredytem frankowym w Getin Noble Banku?
Getin Noble Bank został postawiony w stan upadłości postanowieniem z 20 lipca 2023 roku (sygn. WA1M/GU/188/2023), a syndykiem jest Marcin Kubiczek. Termin na zgłoszenie wierzytelności upłynął 19 sierpnia 2023 roku. Sytuacja kredytobiorców tego banku różni się od typowej sprawy i wymaga indywidualnej oceny prawnika.
Czy można pozwać bank po spłacie kredytu frankowego?
Tak. Spłata kredytu, także wcześniejsza, nie zamyka drogi do sądu, a sprawy spłaconych kredytów są prowadzone na tych samych zasadach. Zmienia się tylko konstrukcja żądania: zamiast ustalenia nieważności na przyszłość dochodzi się zwrotu wszystkiego, co zapłacono ponad wypłacony kapitał. Warto sprawdzić terminy przedawnienia swoich roszczeń.

Tekst ma charakter informacyjny i nie jest poradą prawną. Orzecznictwo w sprawach frankowych zmienia się szybko, a każda umowa kredytu jest inna; swoją sprawę omów z adwokatem lub radcą prawnym.

Znajdź adwokata od kredytów frankowych

67 450 adwokatów i radców prawnych z rejestrów, z numerem wpisu do sprawdzenia. Napisz, w którym banku masz kredyt i od kiedy go spłacasz, a pokażemy prawników prowadzących sprawy frankowe.

Opisz swoją sprawę Przeglądaj rejestr
Opisz swoją sprawę